De Wkb voor kleine aannemers: wat er sinds 2024 anders is

De Wet kwaliteitsborging voor het bouwen geldt sinds 1 januari 2024. Wat verandert er voor jouw aansprakelijkheid, het opleverdossier, de 5%-regeling en de informatie over je verzekering, ook als je alleen verbouwt?

Nagekeken op 3 min lezen

In het kort

  • De Wkb geldt sinds 1 januari 2024 en gaat in stappen in.
  • De kwaliteitsborger is er voorlopig alleen voor nieuwbouw van eenvoudige bouwwerken, zoals eengezinswoningen. Verbouwingen volgen later.
  • De regels in het Burgerlijk Wetboek gelden voor aannemingsovereenkomsten vanaf 1 januari 2024: je bent aansprakelijk voor gebreken die bij de oplevering niet zijn ontdekt, en je levert de opdrachtgever een dossier van wat je gebouwd hebt.

Twee delen: toezicht en aansprakelijkheid

De Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) heeft twee kanten. De ene gaat over het toezicht op de bouw: in plaats van de gemeente controleert een onafhankelijke kwaliteitsborger tijdens het ontwerp en op de bouwplaats. De andere kant staat in het Burgerlijk Wetboek en gaat over de afspraken tussen jou en je opdrachtgever.

De kwaliteitsborger: voorlopig alleen eenvoudige nieuwbouw

Het nieuwe toezicht geldt eerst alleen voor bouwwerken in de laagste gevolgklasse: nieuwbouw van eenvoudige bouwwerken, zoals eengezinswoningen en kleinere bedrijfspanden. Volgens de Rijksoverheid blijft dat naar verwachting tot en met 2028 zo; daarna volgen andere bouwwerken en verbouwingen. Doe je vooral verbouw en onderhoud, dan verandert er aan het toezicht voorlopig weinig.

Aansprakelijkheid na oplevering

Voor aannemingsovereenkomsten vanaf 1 januari 2024 ben je aansprakelijk voor gebreken die bij de oplevering niet zijn ontdekt. Dat geldt ook als de opdrachtgever het gebrek had kunnen zien, en voor particuliere én zakelijke opdrachtgevers. Wil je je verweren omdat het gebrek niet aan jou ligt, bijvoorbeeld door een verkeerde tekening van de opdrachtgever, dan moet jij dat bewijzen.

Met een particulier mag je daar niet in zijn nadeel van afwijken. Met een zakelijke opdrachtgever mag dat wel, maar alleen als het uitdrukkelijk in de overeenkomst zelf staat; in je algemene voorwaarden is niet genoeg.

Het dossier bij de oplevering

Als je de opdrachtgever laat weten dat het werk klaar is om op te leveren, geef je hem een dossier met in ieder geval:

  • tekeningen en berekeningen van wat je gebouwd hebt, met de installaties;
  • een beschrijving van de gebruikte materialen en installaties;
  • de gebruiksfuncties van het bouwwerk;
  • wat nodig is voor gebruik en onderhoud.

Dat geldt voor particuliere en zakelijke opdrachtgevers. Je mag er samen andere afspraken over maken. IPLO noemt als voorbeeld ook een verdieping op een bestaande woning, dus reken erop dat het bij een verbouwing ook speelt. De Rijksoverheid heeft een handreiking voor een opleverdossier voor het mkb.

Bij een nieuwe woning voor een particulier

  • Vóór het tekenen vertel je de particulier schriftelijk of en hoe je verzekerd bent of een garantie hebt tegen het risico dat je het werk niet afmaakt en tegen gebreken. Dat kun je niet uitsluiten, ook niet in je voorwaarden.
  • De particulier mag de laatste 5% van de aanneemsom bij de notaris in depot zetten. Tussen de eerste en tweede maand na oplevering laat je hem schriftelijk weten dat hij dat recht heeft, met een kopie naar de notaris. De notaris betaalt normaal drie maanden na oplevering uit, als er geen gebreken zijn gemeld.

Zo doe je het in de cockpit

  • De startklaar-check zet vóór de start op een rij wat er geregeld moet zijn.
  • Bij de oplevering maak je het opleverdossier: opleverpunten, foto's, materialen en onderhoudsinformatie, met de tekeningen als bijlage.
  • Je deelt het dossier met de klant via het klantportaal, zodat hij het altijd terug kan vinden.

Bronnen

Nagekeken op 21 oktober 2026 aan de hand van de bronnen hierboven. Regels veranderen; twijfel je over jouw situatie, vraag het dan je boekhouder of de instantie zelf. Dit artikel is algemene informatie, geen persoonlijk advies.

Verder lezen